AktualnościKibice Razem
Pełne emocje zaczynają się od pełnych trybun. Wracają „Stadiony Bez Barier”
Dla jednego kibica wejście na stadion to kilka minut. Dla innego może oznaczać serię przeszkód, których pozostali nawet nie zauważają. Na te różnice od lat zwraca uwagę akcja „Stadiony Bez Barier”, której ósma edycja odbędzie się podczas VII i VIII kolejki PKO BP Ekstraklasy i Betclic 1 Ligi. Organizowana w ramach ministerialnego programu KIBICE RAZEM inicjatywa pokazuje, że dostępność stadionu nie kończy się na dostosowanych windach czy miejscach dla wózków.
W akcję od lat angażują się Federacja Kibiców Niepełnosprawnych, Ministerstwo Sportu i Turystyki, Polski Związek Piłki Nożnej, organizatorzy rozgrywek oraz kluby obu najwyższych lig. Ważną rolę odgrywają także sami kibice. Podczas meczów rozgrywanych między 4 a 13 września członkowie Klubów Kibiców Niepełnosprawnych będą współtworzyć wydarzenia towarzyszące spotkaniom – m.in. wyprowadzą zawodników na murawę, zaprezentują baner akcji oraz wezmą udział w aktywnościach integracyjnych i edukacyjnych. Tegoroczną akcję promuje spot wideo „Na co czekasz?”, w którym głos zabierają m.in. kibice z niepełnosprawnościami z KKN Śląska Wrocław, Górnika Zabrze i Ruchu Chorzów.
Zaangażowanie kibiców idzie w parze z działaniami instytucji i organizatorów, którzy wspólnie pracują na rzecz większej dostępności sportu. O potrzebie dalszych zmian i znaczeniu dobrych praktyk mówi Jakub Rutnicki, minister sportu i turystyki. – Sport łączy, dlatego stadiony powinny być miejscem otwartym dla wszystkich. Miejscem, w którym każdy może poczuć się komfortowo i bezpiecznie, być częścią widowiska i przeżywać sportowe emocje. Dlatego akcja „Stadiony Bez Barier” jest tak ważna. Organizowana jest już po raz ósmy, co najlepiej pokazuje, że zmiany w tym obszarze wciąż są potrzebne, a co ważniejsze – są możliwe – zarówno w infrastrukturze, jak i w sposobie myślenia o dostępności. Ministerstwo Sportu i Turystyki wspiera kolejne dobre praktyki i rozwiązania, które naprawdę poprawią doświadczenia kibiców z niepełnosprawnościami.
Dziesięć lat zmian
Tegoroczna edycja akcji odbywa się w szczególnym dla Federacji Kibiców Niepełnosprawnych roku – organizacja obchodzi bowiem 10-lecie swojej działalności. Przez dekadę FKN wraz z Klubami Kibiców Niepełnosprawnych działała na rzecz większej dostępności polskich stadionów i tego, by osoby z niepełnosprawnościami mogły być pełnoprawną częścią życia swoich klubów i społeczności kibicowskiej. – Najlepszym testem dostępności stadionu jest to, czy kibic musi o niej myśleć. Jeśli może wejść na stadion, bez problemu znaleźć swoje miejsce, skorzystać z potrzebnych rozwiązań i skupić się na meczu, znaczy, że wykonaliśmy dobrą pracę. Przez ostatnie dziesięć lat widzieliśmy, jak wiele zmieniło się na polskich stadionach. Coraz więcej klubów oferuje audiodeskrypcję i inne rozwiązania odpowiadające na potrzeby osób z niepełnosprawnościami. To pokazuje, że konsekwentna praca przynosi efekty. Dziś chcemy zrobić kolejny krok – zadbać o to, by dobre rozwiązania nie były pojedynczymi przykładami, ale mogły stać się standardem w całym polskim futbolu – mówi Michał Fitas, prezes Federacji Kibiców Niepełnosprawnych.
Dziś FKN zrzesza 23 Kluby Kibiców Niepełnosprawnych, które działają lokalnie i współpracują z klubami piłkarskimi. To właśnie doświadczenia ich członków pozwalają wskazywać bariery, które nie zawsze widać z perspektywy organizatora wydarzenia.
Co pokazują dane?
O tym, jak oceniana jest dostępność polskich stadionów, mówią dane Polskiego Związku Piłki Nożnej. W najnowszym „Raporcie dotyczącym organizacji i stanu bezpieczeństwa meczów piłki nożnej szczebla centralnego”, obejmującym sezon 2025/26, ocena przystosowania obiektów do potrzeb kibiców z niepełnosprawnościami w Ekstraklasie wyniosła 4,72 w sześciostopniowej skali – tyle samo co w dwóch poprzednich sezonach. W 1. i 2. Lidze odnotowano natomiast wzrost ocen względem poprzedniego sezonu: odpowiednio z 4,43 do 4,49 oraz z 4,07 do 4,22. Oceniana jest przede wszystkim dostępność infrastruktury – od drogi na stadion i poruszania się po obiekcie, przez miejsca na trybunach i dostosowane toalety, po dodatkowe rozwiązania, takie jak audiodeskrypcja. – Wspólnie z PZPN, Federacją Kibiców Niepełnosprawnych i klubami konsekwentnie pracujemy nad tym, aby stadiony Ekstraklasy były miejscem przyjaznym dla każdego. Akcja „Stadiony Bez Barier” pokazuje, że dostępność to nie tylko odpowiednia infrastruktura, ale również jakość obsługi, świadomość potrzeb innych osób i otwartość całego środowiska piłkarskiego. W ostatnich latach wykonaliśmy w tym zakresie ogromny postęp. Kibic z niepełnosprawnością jest dziś pełnoprawnym uczestnikiem widowiska. To już standard, a nie wyjątkowa sytuacja, co nas najbardziej cieszy – mówi Marcin Animucki, prezes Ekstraklasy SA.
Postęp widać nie tylko w samej infrastrukturze. W sezonie 2025/26 średnia ocena obsługi kibiców z niepełnosprawnościami wyniosła 4,89 w Ekstraklasie, 4,78 w 1. Lidze i 4,69 w 2. Lidze. PZPN ocenia w tym obszarze m.in. poszanowanie godności i indywidualnych potrzeb kibiców, dążenie do ich równego traktowania oraz proaktywność stewardów. Nie chodzi tylko o reagowanie na prośbę o pomoc, ale także o dostrzeganie potrzeb kibiców i wychodzenie z inicjatywą. – Akcja „Stadiony Bez Barier” to bardzo ważny projekt dla całej Betclic 1 Ligi, który na stałe wpisał się w pierwszoligowy kalendarz. Zaangażowanie klubów i operatorów stadionów w poprawę infrastruktury dla kibiców z niepełnosprawnościami ma kluczowe znaczenie dla usuwania przeszkód. Musimy pamiętać, że nie wszystko dotyczy jednak infrastruktury, a równie istotne jest zaangażowanie wszystkich podmiotów, aby każdy kibic bez wyjątku mógł na żywo przeżywać emocje piłkarskie w sprzyjającym środowisku – dodaje Marcin Janicki, prezes Pierwszej Ligi Piłkarskiej.
Jak dobre praktyki stają się standardem?
Kluczem do realnej dostępności na polskich obiektach jest połączenie corocznych akcji społecznych z całoroczną weryfikacją standardów. Święto kibicowania bez barier zyskuje trwałe fundamenty dzięki programowi certyfikacji „Klub Bez Barier”, stworzonemu w 2024 roku przez PZPN we współpracy z Federacją Kibiców Niepełnosprawnych.
O tym, jak te dwa filary – akcja społeczna oraz certyfikacja – wspólnie zmieniają polski futbol, mówi Cezary Kulesza, prezes Polskiego Związku Piłki Nożnej. – Akcja „Stadiony Bez Barier” to wyjątkowa inicjatywa, która łączy całe piłkarskie środowisko w naszym kraju. W obecnym sezonie odbędzie się już ósma edycja tego wspaniałego wydarzenia. Zachęcam wszystkie kluby oraz kibiców, aby aktywnie włączyli się w obchody „Stadionów Bez Barier”. Kolejnym kluczowym projektem w szerzeniu dostępności polskich stadionów jest Program „Klub Bez Barier”. Jest to system certyfikacji klubów piłkarskich, który łączy w sobie rozwój infrastruktury, nowoczesnych rozwiązań cyfrowych, obsługi i inkluzywności. Wierzę, że dzięki takim działaniom futbol staje się jeszcze bliższy ludziom. To pokazuje, że stadiony są miejscami, gdzie każdy może czuć się pełnoprawną częścią piłkarskiej społeczności. To właśnie jest siła naszej piłki - łączy nas wszystkich.
Certyfikacja nie tylko wyróżnia najlepszych, ale też wskazuje kierunki rozwoju i obszary wymagające pracy. Projekt stale zyskuje na popularności – w pierwszej edycji wyróżnienie trafiło do pięciu klubów, w drugiej do ośmiu, a wyniki trwającej właśnie trzeciej odsłony poznamy wczesną jesienią.
Ostatecznie jednak dostępność stadionu najlepiej ocenia się nie w tabelach i raportach, ale z perspektywy kibica, który po prostu chce przyjść na mecz i przeżywać emocje razem z innymi. Właśnie o takiej perspektywie przypominają „Stadiony Bez Barier”. Organizatorzy zachęcają do udziału w wydarzeniach towarzyszących akcji oraz śledzenia jej przebiegu w mediach społecznościowych pod hashtagiem #StadionyBezBarier.
